Czym jest manualny drenaż limfatyczny?
Manualny drenaż limfatyczny (masaż limfatyczny, przeciwobrzękowy) to specjalny masaż ręczny usprawniający przepływ limfy (chłonki). Poprawia krążenie krwi, niweluje obrzęki i pomaga pozbyć się nadmiaru wody z tkanek. Jest jedną z najskuteczniejszych i najpopularniejszych metod walki z cellulitem — całkowicie bezbolesny, relaksujący, działa oczyszczająco na cały organizm.
Najbardziej odczuwalne bywa jedynie udrażnianie zablokowanych węzłów chłonnych, które początkowo mogą być bardziej tkliwe. Masaż ma zbawienny wpływ na obrzęki nóg, szczególnie u osób intensywnie ćwiczących, i jest wskazany przy żylakach oraz dla osób długo stojących lub siedzących w pracy.
Wszystkie ruchy wykonywane są bardzo powoli — w tempie, w jakim limfa przepływa przez ciało. Po zabiegu odczuwa się odprężenie i lekkość, a uwalniane endorfiny dają uczucie odprężenia i zadowolenia. Ze względu na delikatną formę drenaż może być wykonywany nawet codziennie.
Drenaż limfatyczny twarzy
Drenaż limfatyczny twarzy oczyszcza i stymuluje skórę twarzy, dekoltu oraz górnej części klatki piersiowej. Korzystają z niego najczęściej osoby z zastojem limfy w górnej i środkowej części twarzy oraz w okolicy oczu. Efektem jest zmniejszenie obrzęku i lepsze ukrwienie skóry.
Czynniki ryzyka obrzęku limfatycznego
Do czynników ryzyka należą: zabiegi operacyjne z usunięciem węzłów chłonnych (u 10–40% kobiet po mastektomii rozwija się obrzęk chłonny), radioterapia, urazy uszkadzające naczynia chłonne, ukąszenia owadów i zwierząt, długotrwałe stanie lub siedzenie ze spuszczonymi nogami oraz brak higieny osobistej sprzyjający zakażeniom.
Leczenie zachowawcze i kompleksowa terapia limfatyczna
W początkowym stadium pomaga zmiana stylu życia: unikanie długotrwałego stania i siedzenia ze spuszczonymi nogami, odpoczynek z uniesionymi kończynami, unikanie urazów oraz dbałość o higienę skóry.
Podstawą fizjoterapii jest kompleksowa terapia limfatyczna: drenaż limfatyczny, bandażowanie kompresyjne oraz terapia ruchem (kinezyterapia). Drenaż powinien być wykonywany przez doświadczonego fizjoterapeutę — zbyt intensywna terapia może uszkodzić zdrowe naczynia chłonne. Kompresja powinna być najsilniejsza obwodowo i słabnąć w kierunku dosercowym, a rytmiczny ucisk mięśni podczas ruchu dodatkowo ułatwia przepływ limfy.
Jak wykonuje się drenaż?
Drenaż przemieszcza chłonkę z obszarów, w których zalega, technikami o charakterze przepychającym — płynnymi, miękkimi i o niewielkiej sile, by nie rozgrzewać tkanek. Rozpoczyna się od obszarów bliższych, niezajętych obrzękiem (szyja, klatka piersiowa, grzbiet), a dopiero potem opracowuje obszar obrzęknięty, kierując płyn do najbliższych wydolnych węzłów chłonnych.
Wykorzystuje się cztery podstawowe techniki: stojących kół, pompowania, ruchu odprowadzającego i rotacyjną, z naprzemiennymi fazami przesuwania i odprężenia. Poprawne wykonanie wymaga dokładnej znajomości anatomii układu limfatycznego, a częstotliwość dobiera się indywidualnie.
Historia i skuteczność metody (MLD)
Pierwsze opisy drenażu sięgają końca XIX wieku (A. von Winiwarter). Technikę udoskonalił Emil Vodder (od 1932 r.), a w 1960 r. powstała szkoła Voddera. Michael Földi połączył drenaż z wielowarstwowym bandażowaniem, ćwiczeniami i pielęgnacją skóry, tworząc kompleksową fizjoterapię obrzęku chłonnego (CDT).
Drenaż przynosi wyraźne korzyści subiektywne: zmniejsza uczucie ciężkości kończyny i dyskomfort, łagodzi zaburzenia czucia, napięcie skóry, poprawia sen i samopoczucie, a więc jakość życia. Jest ceniony przez pacjentów ze względu na przyjemny, uspokajający i relaksujący charakter.